Waar een schuld toe kan leiden.

Foto door Johannes Plenio op Pexels.com

Ik ben nu erg blij met de kennis van besparen, zuinig leven en minimalisme die ik de afgelopen dertien jaar heb opgedaan. Want het is bijna dertien jaar geleden dat we, niet in ons nieuwe huis maar ons oude huis nog niet verkocht, werden geconfronteerd met de streken die een bank kan leveren.

De Rabobank ging destijds uit van WOZ-waarde = verwachte verkoopwaarde en leende dat ons als overbrugging. Ik maakte echter bezwaar tegen de WOZ-waarde: die was in vier jaar 40% gestegen. De gemeente zei: ‘Gerlinde, wat een goed verhaal’ en paste hem aan. De Rabobank zei toen: ‘dan willen wij het verschil van 25.000 euro over twee maanden op onze rekening. Mijn ouders zeiden toen: ‘jullie kunnen het van ons lenen’ en daar was ik enorm dankbaar voor.

Sowieso, met twee hypotheken en een instortende huizenmarkt voelde ik enige urgentie om orde op zaken te stellen en dat zorgde er uiteindelijk voor dat mijn leven heel snel veranderde.

Ondertussen maakte ik kennis met minimalisme, toen nog een obscuur hoekje op het internet met Miss Minimalist, Joshua Becker, ZenHabits en een handjevol anderen. Ik keek de Zeitgeistfilms en die openden mijn ogen voor wat er werkelijk speelt, achter de schermen.

Ik leerde besparen. Ik leerde aardappels koken, zelf patat maken, eetbare planten herkennen, goedkoper boodschappen doen, minder consumeren, prijzen vergelijken, meer doen met minder, euro’s omdraaien, dingen gewoon niet kopen…. Vooral dat laatste.

Ik heb eigenlijk altijd wel geweten dat de klap ging komen want het systeem is door en door verrot. We worden door hoge prijzen, angstporno, ‘dumbing down’ en digitalisering dermate in een hoek gedreven dat we straks geen keuze meer hebben dan een Universal Basic Income en alle voorwaarden die daaraan worden gesteld door zij die de touwtjes in handen hebben, te accepteren. Of anders….

Lekker vooruitzicht wel maar zoals ik zei: nu ben ik blij dat ik al niet zo veel van deze wereld wil. En het ook niet mis, als het er niet meer is. Het zal mij een zorg zijn dat er geen vliegtuigen vliegen, je geen paspoort kan krijgen, dat een biertje zeven euro kost op een terrasje (dat doet het hier al jaren en dan kreeg je tenminste nog een halve liter) of dat heel Noorwegen in de file staat omdat hun electrische auto’s moeten worden opgeladen maar het aantal laadpunten buiten de grote steden niet berekend is op een miljoen mensen die in eigen land vakantie vieren.

Hogere benzineprijzen zijn vervelend maar voor ons geen drama, want we rijden zelden op benzine. Hoge energieprijzen zijn evenmin leuk maar we hebben nog de mogelijkheden ze het hoofd te bieden.

Man en (doorgaans ook) ik vinden het geen probleem om twee in plaats van drie maaltijden per dag te eten. We zijn al niet gewend aan vakanties. Sterker nog: ik vind thuisblijven de ultieme luxe. Hoe heerlijk is het om op de plek te zijn waar je alles hebt, waar je zon en zee en strand onder handbereik hebt, waar de kipjes pittoresk door de tuin dartelen en waar er niet al 75 man voor je in je bed hebben liggen zweten, ruften, huidschilfers shedden en copuleren. En dat alles, zonder dat we op de klok hoeven letten.
Ik hoef niets in te pakken, geen oppas voor de dieren te vinden, niet in de file te staan met nog 100.000 andere vakantiegangers en bij thuiskomst geen wasmonster te temmen.

Ik probeer op te maken wat we hebben en als ik twee keer per week de koelkast inspecteer en ook echt op tafel zet wat op moet -en niet iets anders erbij- dan gaat het ook op en sparen we geld en afval. Als ik een pak kulturmelk of yoghurt leeg maak (een soort fermenteerde melk) gebruik ik een flessenlikker en spoel het pak uit met een beetje water dat ik weer overgooi in een volgend pak. Ketchupflessen idem.

Als iets een goede aanbieding is, neem ik genoeg mee voor een paar weken of maanden. Boeken kopen we zelden tot nooit nieuw. We hebben geen televisieabonnement, geen tablets of smartwatches of zulke gekkigheid.

Al die dingen worden je opgedrongen. 120 jaar geleden verkochten ze ook al wasmiddel dat nog schoner zou wassen, nog beter zou ruiken en nog zachtere was zou geven. Niemand zou ooit verzinnen dat ze een horloge nodig hadden waarmee je overal gevolgd, gebeld en uitgelezen kon worden. Elke mascara doet het zelfde -je wimpers verven- maar elke mascara maakt je wimpers nog langer en verleidelijker. Elke paar maanden zijn er weer nieuwe trendkleuren en musthaves. Natuurlijk.

De meest stijlvolle mensen dragen tijdloze kleding, de mooiste huizen zijn niet die volstaan met meuk van de Intratuin en uit de VT-wonen.

Laat die shit gewoon niet toe in je hoofd en je huis. Natuurlijk zijn er overal leuke dingen te koop maar zie ze gewoon voor wat ze zijn: leuke dingen. Houd je geld in je zak voor belangrijke dingen. Voor eten, ofzo. Je hoeft niet alles wat je ziet en wat je aanspreekt, in je huis te hebben.

Er is schoonheid in eenvoud. In afwas op een afdruiprek, in was aan de lijn, in een wollen deken op frisse avonden, in slijtplekken op je favoriete plek van de bank, in hier en daar afgebladderde verf, in simpel eten, in een glas water, in stekjes opkweken tot mooie plantjes, in een lievelingsoutfit en die keer op keer op keer dragen, in bibliotheekboeken, in lege muren, in rommelige moestuintjes waar insecten te keer gaan en vogels hun jongen grootbrengen, in een wandeling naar het park en op een bankje zitten, in offline en onbereikbaar zijn, in een goed gesprek met echte vrienden, in iets aardigs doen zonder iets terug te verwachten, in iets kunnen hergebruiken, iets weggeven, iets krijgen, in onkruid, in niet meer bezitten dan je nodig hebt, in kwaliteit boven kwantiteit, in stoppen met eten als je geen trek meer hebt, in vroeg opstaan en de zonsopgang zien, in iets repareren, iets zelf doen, in aandacht in plaats van afleiding, in iets maken in plaats van consumeren, in tevreden zijn met wat je hebt ook al hebben de mensen om je heen, meer. In je kinderen de waarde leren van dingen, in plaats van slechts de prijs. In stilte, in contemplatie. In je gedachten op papier zetten, in plaats van heel de tijd andere mensen hun gedachten en meningen absorberen via het internet. In het voelen van kou en warmte, zonder deze te bestempelen als slecht of vervelend (ik werk hieraan wat warmte betreft ;))